Biologische filters

De manier waarop u wilt gaan filteren ligt voornamelijk aan de ruimte die u beschikbaar heeft en de tijd die u wilt besteden aan het onderhoud van het filter. Ik zal er een paar bespreken. Ik begin met het traditionele meerkamerfilter, omdat dit de bekendste vorm is. Een meerkamerfilter of natfilter is een rechthoekige bak waarin zich meerdere kamers bevinden. In deze kamers wordt het filtermedia geplaatst. Een natfilter of meerkamerfilter kan zowel gravity als pompgevoerd worden opgesteld. Elke kamer moet een aparte afvoer naar het riool bevatten zodat de kamers onafhankelijk van elkaar gespoeld kunnen worden om bezinkvuil te kunnen verwijderen.

Dit filter moet voldoende media kunnen bevatten om de stikstofkringloop succesvol te laten verlopen. Maar de grootte van een meerkamerfilter wordt nog door twee andere factoren bepaald. Ook het aantal malen dat het water in contact komt met de media is namelijk bepalend. De totale inhoud van de vijver zal afhankelijk van de situatie minimaal eens in de 2 uur moeten worden rondgepompt door het filter vijverbezetting kunt u er van uitgaan dat de totale vijverinhoud minimaal 90 minuten per etmaal in aanraking moet zijn met het filtermedia te bewerkstelligen in meerdere circulaties. Ervaring leert dat water in een kleine vijver (kleiner dan 15 kubieke meter) vaker wordt rondgepompt dan in een grote vijver. Hoe korter de contacttijd met het media hoe vaker het vijverwater rondgepompt moet worden. De keuze van de pomp en de grootte van het meerkamerfilter zal dus op deze criteria moeten worden uitgezocht. Een groot voordeel van een gravity gevoerde meerkamerfilter is dat deze geheel in de grond kan worden weggewerkt. Een nadeel kan het onderhoud zijn dat het filter nodig heeft. De nieuwe generatie filters hebben minder onderhoud nodig. Let u wel op dat u het filter zo wegwerkt dat u er nog wel makkelijk bij kan komen.

Er zijn verschillende soorten filtermedia te verkrijgen. De bekendste:

  • Japanse matten, soortelijke oppvl. 650 m2/m3
  • PPC matten, soortelijke oppvl. 295-380 m2/m3
  • Bio ballen (kunststof vormpjes in vorm van een open bol die onderling in beweging zijn) en varianten daarop, soortelijke oppvl. 700 m2/m3
  • Flocor (plastic vormpjes),soortelijke oppvl. 100 m2/m3
  • Granulaat, zoals zeoliet en alfa crock
  • Beads (kleine kunststof gesloten bolletjes die onderling in beweging zijn) worden gebruikt in de beadfilters,soortelijke oppvl. 1300-1500 m2/m3
  • Kunststof honingraad boxen, soortelijke oppvl. 195 m2/m3
  • Schelpen, stukjes koraal en zand (soortelijke oppvl. 4000 m2/m3)


De voorwaarden waaraan filtermedia moeten voldoen zijn:

  • Een goede mogelijkheid bieden aan bacteriën zich erop te nestelen.
  • Een groot oppervlakte hebben (hoe meer bacteriën per vierkante meter hoe beter).
  • Het materiaal moet goed water doorlaatbaar zijn, m.u.v. beads.


Al het media moet constant in contact komen met stromend water. Het materiaal mag ook niet stagnerend werken op de doorstroomsnelheid.

  • Het materiaal moet zo zijn ontworpen dat er geen kanaal vorming kan ontstaan in het filter.
  • Het materiaal mag niet verstoppen met vuil.


Voorfiltratie/Mechanische filtratie
Voorfiltratie/mechanische filtratie is de laatste jaren goed uitontwikkeld. Men had vortexen, die moesten voor een goede werking vooral groot zijn. Later is daar een zeeffilter voor in de plaats gekomen. Een zeefilter is standaard leverbaar voor een flow van 10.000-40.000 liter per uur. De laatste jaren feeft men echter een zichzelf reinigende filter ontwikkeld, de trommelfilter. Een trommel filter kan standaard geleverd worden van 10.000-100.000 liter per ur. Daarboven is ook geen probleem, maar dan is het custom made.

De koi hobby groeit gestaag. Daarom zijn de laatste tijd steeds meer nieuwe filtertechnieken ontwikkeld. Eén daarvan is de generatie bead filters. Een bead filter neemt een kleine plaats in van uw kostbare ruimte, maximaal 1 vierkante meter. U kunt zich een bead filter voorstellen als een grote tank met daarin kleine balletjes die een groot oppervlakte bieden aan bacteriën. De balletjes worden door het water heen gestuwd waar ze als het ware de stikstof oppikken en omzetten. Een bead filter heeft als enige overeenkomst met een meerkamerfilter, dat het ook ammonia afbreekt tot uiteindelijk nitraat.

Een paar grote verschillen zijn:

  • Het water wordt middels een pomp naar de tank gebracht alwaar het media (de beads) door het water wordt heen gestuwd.
  • De contacttijd van het vijverwater met het media is niet tijdgebonden.
  • De doorstroomsnelheid kan een stuk lager liggen, mits er gebruik wordt gemaakt van een goed voorfilter.
  • Een bead filter dient minimaal 1 x per 7 dagen, of eerder indien de druk oploopt. gespoeld te worden om op deze manier het vuil uit het systeem te verwijderen.
  • Doordat de beads constant in beweging zijn botsen ze tegen elkaar. Eventueel vuil wat zich hecht aan de beads wordt op deze manier verwijderd. Verstoppen van het media is niet mogelijk bij regelmatig spoelen.
  • Een beadfilter is zeer gebruiksvriendelijk en vergt weinig onderhoud. Dit filter neemt weinig plaats in en is volledig afgesloten zodat isolatie is gegarandeerd en insecten geen toegang meer krijgen.


Het vierde en laatste filter waarover ik u informeer is het tricklefilter of de trickletoren. Voor de verduidelijking geven wij een voorbeeld van één van de vormen van een trickle toren. Als voorbeeld een pvc buis met een doorsnede van 30 cm en een hoogte van minimaal 180 cm. Deze buis vullen we met filtermedia, bv PPC matten, Flocor, bio ballen of een combinatie daarvan. Voorwaarde voor het te gebruiken media is wel dat het media de druk van het vallende water moet kunnen verdragen. Japanse matten zijn voor gebruik in een tricklefilter of trickletoren dan ook minder geschikt. We zorgen ervoor dat het water verspreid boven in de kolom komt. Het water stort nu door de kolom naar beneden alwaar het filtermedia tegenkomt. Het grote voordeel van een tricklefilter of trickeltoren is de enorme zuurstofopbrengst die dit filter oplevert. Een bijkomend voordeel is ook dat dit filter weinig ruimte in beslag neemt. In het kort:

  • Een tricklefilter (trickletoren) is een filter welke minimaal 180 cm hoog dient te zijn om als basis filter goed te functioneren. Een kleinere vorm van een tricklefilter kan naast een ander filtersysteem worden gebruikt. Een tricklefilter neemt ook weinig ruimte in en werkt nitraatverlagend.
  • Het water wordt gespreid in het systeem gebracht, waardoor het al vallend in contact komt met het media wat een enorme zuurstofopbrengst geeft.
  • Eigenlijk is het een meerkamerfilter wat op de kop is gezet.
  • De contacttijd met het filter media is kort maar efficiënt. Er hoeft geen rekening gehouden te worden met de tijd dat het vijverwater in het filter verblijft. De doorstroomsnelheid van eens per 2 uur blijft gehandhaafd. Bij een trickletoren zoals boven omschreven is het niet wenselijk meer dan 10.000 liter water per uur door het filter heen te pompen.
  • De trickletoren vergt nagenoeg geen onderhoud.


Natuurlijk zijn er nog veel meer koivijverfiltervarianten op de markt. Maar al deze filters zijn gebaseerd op een van de vier mogelijkheden die ik hierboven heb omschreven. Alvorens u besluit wat voor een filter u aanschaft zult u wat berekeningen moeten maken en overwegen wat voor soort systeem u wilt hebben, afhankelijk van de ruimte die u ter beschikking heeft en hoeveel tijd u wilt steken in het onderhoud van het filter. U kunt daar bij Kiëta Koi een gedegen advies over krijgen.

Onze Japanse 'vangst' vanaf vrijdag in de winkel! - Kiëta Koi Veendam

Onze Japanse 'vangst' vanaf vrijdag in de winkel!

Deze week is het dan zover, de koi van onze laatste Japan koihunt komen donderdag aan op Schiphol! Zonder twijfel denk ik dat we hele goede aankopen hebben gedaan, ook de kwekers waren ons bijzonder ... lees verder »

Bomen- en plantenverzorgingskalender - Kiëta Koi Veendam

Bomen- en plantenverzorgingskalender

Niet alleen uw koi en koivijver dienen met zorg te worden onderhouden, maar ook de begroeiing heeft liefde en aandacht nodig. En dat vergt enige kennis van de getijden. Wanneer mag u bijvoorbeeld uw b... lees verder »